Türk ceza mahkemesinin kararında “hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına” ibaresi varsa, belgeyi yurt dışında okuyan kişinin ilk sorusu bellidir: bu bir mahkûmiyet mi? Çeviri bu soruya hukuki bir yanıt vermez; ama kararın iki katmanını ayrı ayrı ve doğru adlarıyla aktararak okuru yanlış bir sonuca götürmekten kaçınır. Kısaltması HAGB olan kurum Ceza Muhakemesi Kanunu (CMK) md. 231’de düzenlenir ve fıkraları hem bir Anayasa Mahkemesi kararıyla hem bir kanunla yeniden ele alındı. Bu sayfa kararı bölümleriyle ele alır; kurumun şartları ve sonuçları burada yazılmaz.
Ayrı bir belge değil, bir hüküm
HAGB, mahkemenin ayrı bir kâğıda yazdığı bir karar değildir. Mahkeme bir mahkûmiyet hükmü kurar ve aynı hükmün içinde bu hükmün açıklanmasını geri bırakır. Belge bu yüzden ceza hükmünün bilinen bölümlerini taşır: mahkeme adı ve numaralar, “Türk Milleti adına” ibaresi, sanığın açık kimliği, gerekçe ve hüküm fıkrası. Bu bölümlerin çevirisi Ceza hükmünün bölümleri sayfasında anlatılır. HAGB kararını öteki hükümlerden ayıran şey hüküm fıkrasının yapısıdır.
Birinci katman: hesaplanan ceza
Hüküm fıkrası önce cezayı tam olarak hesaplar: temel ceza, uygulanan artırım ve indirim oranları ve sonuç ceza, her adım kendi kanun maddesiyle. Bu zincir çeviride eksiksiz yer alır. Hükümde yazan ceza miktarı, örneğin bir yıl sekiz ay hapis, açıklanması geri bırakılan bir hükmün parçası olduğu hâlde çevrilir; atlanırsa belge eksik kalır. Bu miktar infaz edilen bir ceza değildir ve çeviri onu öyle göstermez. Ayrım bir yorum cümlesiyle değil, ikinci katmanın ve kurumun adının doğru çevrilmesiyle korunur. Oranlar, ara sonuçlar ve yıl, ay, gün birimleri değiştirilmez.
İkinci katman: geri bırakma fıkrası
Ceza hesabından sonra ayrı bir fıkra gelir: sanık hakkında kurulan hükmün CMK md. 231/5 uyarınca açıklanmasının geri bırakılmasına. Ardından sanığın denetim süresine tabi tutulmasına ilişkin fıkra yer alır; varsa denetimli serbestlik tedbirleri ayrı satırlarda sayılır. Fıkralar belgedeki sırayla ve numaralarıyla çevrilir; geri bırakma fıkrası ceza hesabının son cümlesine eklenmez, kendi bendinde kalır. Denetim süresi ve tedbirler belgede nasıl yazılmışsa öyle aktarılır. Çevirmen sürenin biteceği tarihi hesaplayıp metne eklemez.
Kurumun adı: “conviction” değil
CMK md. 231/5’in güncel metnine göre hükmün açıklanmasının geri bırakılması, müsadereye ilişkin hükümler hariç, kurulan hükmün sanık hakkında bir hukuki sonuç doğurmamasını ifade eder. Bu yüzden çeviride “conviction” ya da “condamnation” kelimesi tek başına kullanılmaz. İngilizcede “deferral of the pronouncement of the judgment”, Fransızcada “ajournement du prononcé du jugement” gibi açıklayıcı bir karşılık önerilir; bunlar mevzuat karşılığı değil, çevirmen önerisidir. Hedef dildeki kalıp okura kendi hukukundaki bir kurumu hatırlatabileceği için kurumun Türkçe adı ilk geçişte parantez içinde verilir ve kısa bir çevirmen notu eklenebilir. Metinde HAGB kısaltması geçiyorsa açık adıyla birlikte çevrilir.
Müsadere bendi ayrı kalır
Md. 231/5’teki “müsadereye ilişkin hükümler hariç” kaydı belgenin yapısında da görünür. Kanun, hükmün hukuki sonuç doğurmaması tanımının dışında müsadereye ilişkin hükümleri tutar; hükümde bir eşyanın ya da değerin müsaderesine karar verilmişse bu karar ayrı bir bent olarak yazılır. Çeviride müsadere bendi kendi numarasıyla ayrı tutulur ve geri bırakma fıkrasının içinde eritilmez. Okur, hangi fıkranın geri bırakılan hükme, hangisinin müsadereye ait olduğunu metnin düzeninden görebilmelidir.
2026’daki iki değişiklik ve eski tarihli karar
CMK’nın mevzuat.gov.tr’deki metni md. 231 için iki kayıt taşır. Anayasa Mahkemesi 10/7/2025 tarihli, E.2024/98, K.2025/149 sayılı kararıyla maddenin 5 ila 14. fıkralarını iptal etti ve iptal 30/9/2026’da yürürlüğe girdi. Aynı fıkralar 16/7/2026 tarihli 7589 sayılı Kanunun 15. maddesiyle yeniden yazıldı. Bir HAGB kararındaki fıkra atıfları, denetim süresi ve kanun yolu bildirimi, kararın verildiği tarihte uygulanan metinden gelir. Çevirmen eski tarihli bir kararı yeni metne göre güncellemez; kanun yolu bildirimi belgede nasıl yazılmışsa öyle çevrilir. Kurumun bugünkü şartları ve sonuçları için güncel metne ve bir avukata bakılmalıdır.
Yurt dışındaki okurun sorusu
Yurt dışındaki bir makam kişinin Türkiye’de mahkûm olup olmadığını soruyorsa yanıtı bu kararın çevirisinde arar. Bu değerlendirme o makamın ve avukatın işidir; çevirmen belgeye “mahkûmiyet yoktur” ya da “sicile işlenmez” gibi bir not eklemez ve bu soruyu yanıtlamaz. Çevirinin görevi iki katmanı, müsadere bendini ve kurumun adını eksiksiz aktarmaktır. Karar kesinleşme şerhiyle birlikte istenmişse şerh aynı çeviri metnine alınır; e-imzalı bir çıktıda doğrulama kodu harfiyen yazılır. Acte Tercüme hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına ilişkin kararı İngilizceye ya da Fransızcaya çevirir.