Sınır ötesi dosyalar

Bu bölümdeki sayfalar

• AB tebligat ve delil tüzükleri Türkiye’ye uygulanmaz AB’nin 2020/1784 ve 2020/1783 sayılı tüzükleri yalnız üye devletler arasında işler; AB ülkesiyle Türkiye arasında belge Lahey sözleşmeleriyle geçer.
• Adli iş birliği giderleri: kim karşılar 6706 md. 34 adli iş birliği giderlerini, aksine mutabakat yoksa yerine getiren devlete bırakır; iade masrafları ise yargılama gideri sayılır.
• Adli iş birliği talebinin reddi: dört hâl ve inceleme Yabancı devletlerin adli iş birliği talepleri 6706 sayılı Kanun md. 4’te sayılan dört hâlde reddedilebilir; Merkezî Makam ek belge isteyebilir.
• Adli iş birliğiyle gelen belge başka işte kullanılamaz Cezai adli iş birliği kapsamında gelen bilgi ve belgeler, gönderen devlet izin vermedikçe talebe konu olan işlem dışında kullanılamaz.
• AİHM başvurusunda dil: Türkçe başvuru, çevrilmeyen ekler AİHM’ye başvuru Türkçe yapılabilir ve ekler çevrilmeden sunulur. İngilizce ya da Fransızca, başvurunun hükümete bildiriminden sonra devreye girer.
• Aklama ve müsadere talebinde dil: 1990 ve 2005 sözleşmeleri Türkiye 1990 sözleşmesinde Türkçe ya da İngilizce, 2005 sözleşmesinde yalnız Türkçe çeviri ister; iki sözleşmeye taraf devletle 2005 metni uygulanır.
• Boşanma kararında aranan kimlik ve çocuk bilgileri 5490 md. 27 boşanma kararında zorunlu bilgileri sayar: kimlik numarası, adlar, doğum yeri ve tarihi, çocuklar ve kadının evlenmeden önceki soyadı.
• Ceza dosyasında yurt dışı tebligat ve gaip sanık Ceza Muhakemesi Kanunu tebligatı ilgili kanuna gönderir; andlaşma izin verirse yurt dışına tebligat iadeli taahhütlü postayla yapılabilir.
• Ceza hükmünün tenfizi ve kovuşturmanın devri: Türkçe beyan 1970 ve 1972 Avrupa sözleşmeleri çeviriyi kural olarak aramaz; Türkiye ikisinde de taleplere Türkçe çeviri eklenmesini isteme hakkını saklı tuttu.
• Ceza istinabesi ve tebligatında tercümanın şerhi Ceza istinabesi ve tebligatında tercümanın hedef dildeki aslına uygunluk şerhi ve imzası yeterlidir; ayrıca adli tasdik aranmaz. Takım düzeni ve iade.
• Cezai adli yardım talebinde dil ve kısa özet kuralı 1959 Avrupa sözleşmesi çeviriyi kural olarak aramaz, beyanla istenmesine izin verir. Türkiye’nin md. 16 beyanı yoktur; İkinci Ek Protokol özet ister.
• Çocuk iadesi başvurusu hangi dilde yapılır: Lahey 1980 Lahey 1980 başvurusu asıl dilinde ve talep edilen devletin diline çeviriyle gider. Türkiye’nin dil çekincesi yoktur; Fas ve Tunus ile sözleşme işlemez.
• Çocuk iadesi davası: aile mahkemesi ve ivedi usul 5717 md. 6 çocuk iadesi davasını aile mahkemesine ve çocuğun bulunduğu yere bağlar; md. 9 davanın basit usulle öncelikle ve acele görülmesini ister.
• Çocuk iadesi davasında harç, giderler ve adli yardım 5717 md. 27 iade davalarını harçtan muaf tutar ve yargılama masraflarını kovuşturma ödeneğine bağlar; avukat ve dönüş masrafları bu kapsamda değildir.
• Çocuk iadesinde geçici koruma tedbirleri: dört yol 5717 md. 10 mahkemenin çocuğun yüksek yararını korumak için dava sonuna kadar dört geçici tedbirden birine karar verebileceğini söyler.
• Çocuk iadesinde sulh: mahkemenin esastan önce teşviki 5717 md. 8 mahkemenin esasa girmeden önce çocuğun iadesini uzmanlardan yararlanarak sulh yoluyla teşvik etmesini ister; sağlanamazsa esas karara bağlanır.
• Görüntülü ve sesli adli yardımlaşma: hangi hukuk 6706 md. 9 görüntülü ve sesli dinlemede işlemi yöneten makamı ve uygulanacak hukuku talebin yönüne ve antlaşma hükmüne göre ayırır.
• Hindistan ve Pakistan ile anlaşmalarda ortak dil İngilizce Hindistan anlaşmalarında dil İngilizcedir; Pakistan hukuk anlaşmasında tebliğ çevirisini talep eden devletin diplomatik ajanı ya da konsolosu onaylar.
• Hukuk istinabesi: hangi evrak çevrilir, hangisi çevrilmez Hukuk istinabesinde talep yazısı ve ekleri Türkçe asılla birlikte yabancı dilde ikişer takım hazırlanır; dava ve cevap dilekçelerinin çevrilmesi gerekmez.
• Hükümlü ile yabancı uyruklu avukatın görüşmesi Yabancı uyruklu avukat, vekâletname sunmak koşuluyla hükümlü ile görüşebilir; AİHM dosyasında belgelerin tercümesi kuruma ibraz edilir.
• Hükümlü naklinde Türkçe çeviri şartı ve masrafı Türkiye, Hükümlülerin Nakli Sözleşmesinde nakil talebi ve belgelerin Türkçe çeviriyle gelmesini beyan etmiştir. 6706 ve masraf kuralıyla birlikte.
• İade amacıyla geçici tutuklama ve kırk gün 6706 md. 14 iade talebinden önce geçici tutuklamayı düzenler; kişi yirmi dört saatte hâkime çıkarılır, karşılıklılıkta süre en çok kırk gündür.
• İade davasında velayet ve sonradan verilen velayet kararı 5717 md. 12 iade kararında ayrıca velayete karar verilmeyeceğini söyler; md. 13 başvurudan sonra verilen velayet kararını ret gerekçesi saymaz.
• İade edilen kişinin teslimi ve eşyanın teslimi 6706 md. 20 teslimin ertelenmesini ve suçla ilgili eşyanın talep eden devlete teslimini düzenler; iyiniyetli üçüncü kişinin eşyası verilmez.
• İade kararının yerine getirilmesi: teslim emri olmadan 5717 md. 17 iade kararlarının kesinleşince yerine getirileceğini söyler; md. 18 ilamların teslim emri tebliğ edilmeksizin yerine getirileceğini ekler.
• İade sürecinde koruma tedbirleri ve otuz günlük inceleme 6706 md. 16 iade sürecindeki tutukluluğun otuzar günde incelenmesini ister; kabul kararından bir yıl içinde iade kararı verilmezse tedbirler kalkar.
• İade sürecinde sınır dışı ve Merkezî Makam incelemesi 6706 md. 12 iade sürecindeki yabancının Merkezî Makamın görüşü alınmadan sınır dışı edilmesini yasaklar; md. 13 talebin ilk incelemesini düzenler.
• İade yargılamasında Türkiye’de üretilen belgeler Rızaya dayalı iade, iade yargılaması, iade kararı ve teslim: 6706 sayılı Kanun md. 17 ile md. 20 arasında üretilen belgeler ve kanun yolu.
• İadenin kabul edilemeyeceği hâller: beş bent 6706 md. 11 iade talebinin kabul edilmeyeceği hâlleri bentlerle sayar; ölüm cezası hâlinde yeterli teminatla kabul mümkündür.
• İdari davada yurt dışına tebligat hangi kurala bağlı Danıştay ile bölge idare, idare ve vergi mahkemelerinin her türlü tebliğ işi Tebligat Kanunu hükümlerine göre yapılır; dil kuralı da oradan gelir.
• İş davalarında milletlerarası yetki: işçinin işyeri MÖHUK md. 44 iş uyuşmazlıklarında işçinin işini mutaden yaptığı işyerinin bulunduğu Türk mahkemesini, işçinin davasında ayrıca başka yerleri yetkili kılar.
• Lahey 1954 yolunda çevirinin onayı: iki seçenek Lahey 1954 sözleşmesinde çeviriyi talep eden devletin diplomatik ya da konsolosluk memuru veya talep edilen devletin yeminli tercümanı onaylar.
• Lahey 1996 çocuk koruma: Türkiye’nin Fransızca itirazı Lahey 1996 yazışması asıl dil ve Türkçe çeviriyle Türkiye’ye gider; Türkçe mümkün değilse yalnız İngilizce kabul edilir, Fransızcaya çekince var.
• Lahey tebligatında çeviri şartı: beyan mı, pratik bilgi mi Lahey 1965’te merkezi makam çeviri isteyebilir; bu şart çoğu ülkede beyanlarda değil, HCCH pratik bilgi sayfasında yazar. Nereye bakılır?
• Miras davalarında milletlerarası yetki: son yerleşim yeri MÖHUK md. 43 miras davalarını ölenin Türkiye’deki son yerleşim yeri mahkemesine, o yoksa terekeye dâhil malların bulunduğu yer mahkemesine bağlar.
• MÖHUK yolunda hakem kararı: dilekçeye eklenen üç belge Yabancı hakem kararının MÖHUK yolunda tenfizinde dilekçeye tahkim anlaşması, hakem kararı ve bu iki belgenin onanmış tercümesi eklenir.
• Nafaka alacağı: Lahey 2007 ve New York 1956’da dil Yurt dışındaki nafaka alacağında çeviri kuralı Lahey 2007’de maddeyle yazılıdır; New York 1956 ise dili alıcı ülkenin hukukuna bırakır.
• Rızaya dayalı iade: mahkemenin anlattığı sonuçlar 6706 md. 17 kişinin rızasıyla normal iade usulü uygulanmadan iadeyi düzenler; mahkeme rızanın mahiyetini ve sonuçlarını kişiye anlatır.
• Siber suçta karşılıklı yardım: Budapeşte’de dil maddesi yok Budapeşte Siber Suç Sözleşmesi dil kuralı koymaz; çeviri, md. 25/4 gereği uygulanan adli yardım anlaşmasından ya da talep edilen devlet hukukundan okunur.
• Singapur Sözleşmesi: yabancı sulh anlaşması Türkiye’de Yabancı sulh anlaşmasının Türkiye’de icrası için asliye ticaret mahkemesinden şerh alınır; mahkeme anlaşmanın Türkçe çevirisini isteyebilir.
• Suçluların iadesinde dil: 1957 sözleşmesi md. 23 1957 Avrupa İade Sözleşmesinde belgeler talep eden ya da talep edilen tarafın dilindedir; çeviriyi talep edilen taraf ister. Türkiye beyan koymamıştır.
• Tasdik şerhi kaydı: adliyede tutulan sütunlar Yabancı makamlara verilecek adlî belgelerin tasdik bilgileri bir kayıtta tutulur; sütunlar arasında gönderilecek ülke ve çeviri dili de vardır.
• Tebligat çevirisinde her sayfada ne bulunur Genelgeye göre tebligat çevirisinin her sayfası tercümanca imzalanır, dili belirtilir ve hedef dilde aslına uygunluk şerhi taşır. Takım sayısı ve düzen.
• Tebligat çevirisini kim yaptırır: taraf, merci, noter Tebliğ evrakını mahkemeye taraf veriyorsa çeviri noterlikte yaptırılır; merci evrakı kendisi düzenlediyse kendi mütercimi ya da noterlik devreye girer.
• Tebliğ evrakı hangi dile çevrilir: ülkenin dili Yurt dışına giden tebliğ evrakı muhatabın ana diline değil, bulunduğu ülkenin diline ya da anlaşmada yazılı dile çevrilir. Kural ve istisnaları.
• Tenfiz dosyasında onanmış tercüme ve iki onay katmanı Yabancı kararın tenfizinde ilamın ve kesinleşme belgesinin onanmış tercümesi istenir. Aslın onayı ile tercümenin onayı ayrı katmanlardır.
• Tenfizde görevli mahkeme ve üç şehir kuralı MÖHUK md. 51 tenfizde görevli mahkemeyi asliye mahkemesi sayar; Türkiye’de yerleşim yeri yoksa Ankara, İstanbul veya İzmir mahkemeleri yetkilidir.
• Tenfizde kamu düzeni: açıkça aykırılık ölçütü MÖHUK md. 54/1-c tenfizi hükmün kamu düzenine açıkça aykırı bulunmamasına bağlar; ölçüt hükmün kendisidir, yabancı hukukun farklı olması değil.
• Tenfizde karşılıklılık şartı: tanımada uygulanmaz MÖHUK md. 54/1-a tenfiz için karşılıklılık arar: anlaşma, kanun hükmü ya da fiilî uygulama. Tanımada bu bent uygulanmaz (md. 58/1).
• Tenfizde savunma hakkı: çağrı usulüne uygun muydu Yabancı ilamın tenfizinde mahkeme, davalının hükmü veren mahkemeye o yer kanunlarına göre usulüne uygun çağrıldığına da bakar. MÖHUK md. 54/1-ç.
• Tenfizde yetki itirazı: münhasır yetki ve ilişki MÖHUK md. 54/1-b ilamın Türk mahkemelerinin münhasır yetkisine girmemesini ister; ikinci kısım yalnız davalının itirazı üzerine işler.
• Tüketici davalarında milletlerarası yetki: seçim tüketicide MÖHUK md. 45 tüketici sözleşmesi uyuşmazlıklarında yetkili mahkemeyi tüketicinin seçimine bırakır; tüketiciye karşı dava ise mutad meskeninde açılır.
• Türk mahkemesine yabancı dilde belge: HMK md. 223 ve 224 Yabancı dildeki belgeye dayanan taraf tercümesini de sunar; mahkeme resmî tercüme isteyebilir. Yabancı resmî belgede aslın onayı ayrı katmandır.
• Türkiye üzerinden transit geçiş: izin ve dosya Bir devletten başka bir devlete iadesine karar verilen kişinin Türkiye’den transit geçişine izin verilebilir: 6706 sayılı Kanun md. 21 ve belgeleri.
• Türkiye’de tebligat yapılamayan yabancı muhatap Türkiye’de kendisine tebligat yapılamayacak bir yabancıya tebligat çıkarılırsa durum mazbataya şerh edilir ve evrak Dışişleri Bakanlığına gönderilir.
• Türkiye’deki tercümanın onayı hangi yolda yeter Yurt dışına giden çeviride onayı kimin vereceği yola göre değişir: 1970’te iki ülkeden biri, 1954’te karşı ülkenin tercümanı, Tunus’ta konsolos.
• Türkiye’den iade: ceza eşiği, öncelik ve özellik kuralı 6706 md. 10 iadeyi soruşturmada üst sınırı en az bir yıl, kesin hükümde en az dört ay cezaya bağlar; kişi yalnız iade kararındaki suçlardan yargılanır.
• Türkiye’nin yabancı devletten iade talebi 6706 md. 22 Türk adli mercilerinin yabancı ülkedeki kişinin iadesini isteme şartlarını ve Merkezî Makamın talebi göndermeden reddedebileceği hâlleri sayar.
• Türkiye’ye gelen tebligatta Türkçe çeviri ve ret Yurt dışından Türkiye’deki kişiye gelen evrakın Türkçe çevirisi yoksa muhatap açıkça kabul etmedikçe tebliğ edilmez. Lahey 1965 beyanları ve posta yolu.
• Ülkelerarası evlat edinme: çeviriyi varış devleti ister 1993 Lahey Sözleşmesinde çeviri, belgenin gideceği devletin yetkili makamı isterse verilir; Türkiye’de merkezi makam Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığıdır.
• Yabancı boşanma kararının nüfusa idari tescili 5490 md. 27/A yabancı boşanma kararının mahkeme kararı olmadan nüfus kütüğüne tescilini üç şarta bağlar; tescil reddedilirse yol MÖHUK’a döner.
• Yabancı devlet taraf olduğunda: muafiyet ve tebligat Yabancı devlete özel hukuk uyuşmazlığında yargı muafiyeti tanınmaz ve tebligat diplomatik temsilcilerine yapılabilir: MÖHUK md. 49 ile md. 48.
• Yabancı hakem kararı tenfizinde çevirinin onayı New York 1958 md. IV/2 hem hakem kararının hem tahkim anlaşmasının çevirisini ister; onayı tercüman ya da diplomatik veya konsolosluk ajanı verir.
• Yabancı hakem kararında ret sebepleri ve ispat yükü MÖHUK md. 62 yabancı hakem kararının tenfizinin reddedileceği hâlleri bentlerle sayar ve bunların bir kısmında ispat yükünü karşı tarafa bırakır.
• Yabancı hukuk hakkında bilgi: talebin ve yanıtın dili Türk mahkemesi yabancı hukuk hakkında bilgi isterse talep karşı devletin diline çevrilir, yanıt o devletin dilinde gelir: ETS 062 ve Ek Protokol.
• Yabancı hukukun içeriği: hâkim, taraf ve çeviri Hâkim yetkili yabancı hukuku resen uygular ve muhtevasının tespitinde tarafların yardımını isteyebilir; tespit edilemezse Türk hukuku uygulanır.
• Yabancı ilamın kesin delil ve kesin hüküm etkisi MÖHUK md. 58 yabancı ilamın kesin delil ya da kesin hüküm sayılmasını tenfiz şartlarının mahkemece tespitine bağlar; idari işlemde de aynı usul işler.
• Yabancı ilamla icra: çeviri hangi aşamada hazırlanır İcra ve İflas Kanununda “tercüme” kelimesi geçmez. Yabancı ilam önce tenfiz edilir; çeviri bu dava için hazırlanır, icraya tenfizli ilam gider.
• Yabancı mahkemeyi seçen yetki anlaşması ve ispatı Yabancılık unsuru taşıyan borç ilişkisinde taraflar yabancı mahkemeyi seçebilir; anlaşma yazılı delille ispat edilmesi hâlinde geçerlidir. MÖHUK md. 47.
• Yabancı ülkede geçen tutukluluk ve yabancı hüküm Yabancı ülkede gözaltında, tutuklulukta veya hükümlülükte geçen süre Türkiye’de verilecek cezadan mahsup edilir: TCK md. 16 ve md. 17 belgeleri.
• Yurt dışı adresini değiştiren vatandaşa tebligat Yurt dışı adresine daha önce tebligat yapılan Türk vatandaşı adresini bildirmezse tebligat, konsolosluk bildiriminden otuz gün sonra yapılmış sayılır.
• Yurt dışı muhataba resmî yazı: dil ve Türkçe nüsha Muhatabı yabancı ülke veya uluslararası kuruluş olan resmî yazışmada yabancı dil kullanılabilir; yazının Türkçe tercümesi oluşturulup saklanır.
• Yurt dışına vergi tebliği: kanal ve otuz gün kuralı Vergi evrakının yabancı memlekette bulunanlara tebliği o memleketin yetkili makamı vasıtasıyla yapılır; VUK md. 97 bildirim ve otuz gün kuralı.
• Yurt dışında evlât edinme: geçerlilik ve tenfiz 5490 md. 30 yurt dışındaki evlât edinmeyi aslî şartlar bakımından Türk mevzuatına uygunluğa bağlar; icra için tenfiz veya tanıma kararı gerekir.
• Yurt dışında yapılan tanımanın Türkiye’ye bildirimi 5490 md. 28/5 yurt dışındaki tanıma bildirimini dış temsilciliklere ya da Türkçeye tercüme edilip onaylanmak kaydıyla nüfus müdürlüğüne bağlar.
• Yurt dışında yapılan Türkçe çeviri Türkiye’de geçer mi Yurt dışında yapılan Türkçe çevirinin Türkiye’de yeterliliği yola bağlıdır: 1970 iki ülkeyi sayar, 1954 Türk tercümanı arar, MÖHUK onaylayanı saymaz.
• Yurt dışındaki muhatap bulunamazsa: ilanen tebligat Adresi meçhul kalan yurt dışı muhataba ilan yoluyla tebliğ yapılır; ikinci ilan yabancı ülke gazetesiyle de yaptırılabilir ve çeviri kuralı kıyasen işler.
• Yurt dışındaki Türk memuruna ve askerî şahsa tebligat Resmî görevle yurt dışında bulunan Türk memuruna tebligat Dışişleri Bakanlığı, askerî şahsa ise bağlı bulunduğu komutanlık aracılığıyla yapılır.
• Yurt dışındaki Türk vatandaşına tebligatta çeviri Yurt dışındaki Türk vatandaşına konsolosluk aracılığıyla yapılan tebligatta evrak Türkçe ve tek takım yeterlidir; yabancı makam yolunda çeviri gerekir.
• Yurt dışındaki Türk vatandaşının kişi hâli davası MÖHUK md. 41 yabancı ülkede açılamayan kişi hâli davalarını Türkiye’de yetkili mahkemeye, son seçenek olarak Ankara, İstanbul veya İzmir’e bağlar.