Türkiye’de çalışan bir borçlunun maaşına haciz konduğunda icra dairesinden işverene bir yazı gider ve o yazı işverene iki ayrı yük bindirir. Yurt dışındaki bir şirketin Türkiye’deki şubesi ya da Türkiye’de çalışan bir yabancı personel söz konusu olduğunda bu yazının çevirisi istenir. Bu sayfa yazının içeriğini ve sürelerini ele alır.
Yazının muhatabı kim
İcra ve İflas Kanunu (İİK) md. 355, Devlet işlerinde veya hususi müesseselerde bulunan borçlu memur veya müstahdemlerin maaş ve ücretlerinden kesilmesi için icra dairelerinden yapılacak tebligatın “kanuni muhatapları”ndan söz eder. Muhatap borçlu değil, maaşı ödeyen kurum ya da işletmedir. Çeviride bu ayrım korunur; yazı bir ödeme emri değil, üçüncü kişiye yönelik bir bildirimdir ve başlığı buna göre aktarılır.
Bir haftalık bildirim yükü
Birinci fıkra ilk yükü koyar: muhataplar haczin icra edildiğini ve borçlunun maaş ve ücreti miktarını nihayet bir hafta içinde bildirmeye mecburdur. Bildirim iki bilgi taşır ve ikisi ayrı ayrı yazılır: haczin uygulandığı kaydı ve maaş miktarı. Dosyada bu nedenle işverenin icra dairesine gönderdiği bir cevap yazısı bulunur; o yazı ayrı bir belgedir ve kendi tarihini taşır. Miktar belgedeki hâliyle, para birimiyle aktarılır ve hesaplanmaz.
Kesintinin gönderilmesi
Aynı fıkra ikinci yükü koyar: borç bitinceye kadar icra dairesinin tebligatı mucibince haczolunan miktarı tevkif edip hemen daireye göndermek. “Tevkif etmek” burada kesinti yapmayı anlatır ve hedef dilde tutuklama anlamındaki kelimeyle karıştırılmaz. Kesintinin oranı ve miktarı icra dairesinin yazısında gösterilir; o satır çeviride eksiksiz kalır.
Değişiklik ve işten çıkış bildirimi
İkinci fıkra üçüncü bir yük getirir: memurun maaş, ücret veya memuriyetinde yahut başka bir şubeden maaş almayı gerektirecek surette meydana gelecek değişiklikleri ve hizmetine son verildiği takdirde bu durumu, mal memuru veya daire amiri yahut hususi müesseselerin kanuni muhatapları derhâl icra dairesine bildirmeye mecburdur; ikinci hâlde haciz muamelesinden o şube veya amiri haberdar etmesi de gerekir. Bu fıkra, dosyada işten çıkış bildirimi gibi görünen yazıların neden bulunduğunu açıklar.
Kurum adları ve görev unvanları
Yazıda geçen “mal memuru”, “daire amiri” ve “kanuni muhatap” ifadeleri görev ve sıfat adlarıdır; hedef dilde karşılıkları verilirken Türkçe terim ilk geçişte parantez içinde korunur. Kurum adı, dosya numarası ve icra dairesinin adı aynen yazılır. Haczin kapsamına ilişkin bir değerlendirme çeviriye eklenmez: çevirmen metni aktarır; hukuki görüş vermez, belgenin sonucunu değerlendirmez, dilekçe ya da sözleşme yazmaz. Acte Tercüme maaş haczi müzekkerelerini, işveren cevap yazılarını ve bunlara bağlı bildirimleri İngilizceye ya da Fransızcaya çevirir.