Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru hazırlayan bir avukatın elinde çoğu zaman yabancı dilde belgeler de bulunur: yurt dışında verilmiş bir karar, yabancı bir makamın yazısı ya da başvurucunun yurt dışındaki durumunu gösteren bir kayıt. Başvurucunun kendisi de yurt dışında yaşıyor olabilir. Bu durumda iki soru ayrılır: formun hangi dilde doldurulacağı ve yabancı dildeki eklerin ne olacağı. İlkinin yanıtı İçtüzükte açıktır, ikincisinin değil. Bu sayfa iki soruyu ayırır, yurt dışından başvuru yolunu ve Mahkemenin adresini verir; Mahkemeden çıkan kararın bölümleri Yargı belgeleri bölümünde ayrıca anlatılır.
Form Türkçe: İçtüzük md. 59/1
Anayasa Mahkemesi İçtüzüğünün 59/1. maddesi, başvuruların İçtüzük ekinde örneği bulunan ve Mahkemenin internet sitesinde yayımlanan başvuru formu kullanılarak resmî dilde yapılacağını söyler. Mahkemenin Başvuru Formu Kılavuzu bunu daha açık yazar: formun Türkçe dışında bir dille doldurulması hâlinde başvurunun kabul edilmeyeceği göz önünde bulundurulmalıdır. Yabancı bir başvurucunun kendi dilinde yazdığı anlatımın forma olduğu gibi konması bu yüzden bir yol değildir; anlatım Türkçeye çevrilir ve form Türkçe metinle doldurulur. Formun İngilizce ya da Fransızca doldurulamayacağı da aynı hükmün doğrudan sonucudur.
Ekler: onaylı örnek, çeviri şartı açık değil
Başvuruda ileri sürülen hak ihlali iddialarını temellendirecek belgelerin onaylı örnekleri forma eklenir (md. 59/3-e); belgeler ya da mevzuat gereği suret çıkarma yetkisi bulunan kişi veya makamlarca onaylanmış örnekleri başvuru formuna eklenir (md. 60/1). Buna karşılık İçtüzükte ve 6216 sayılı Kanunda yabancı dildeki bir ekin Türkçe çevirisini açıkça isteyen bir hüküm bulunmaz. Bu sayfa o boşluğu bir kuralla doldurmaz. Eklerin çevrilip çevrilmeyeceğine, hangilerinin çevrileceğine ve çevirinin nasıl onaylanacağına başvuruyu hazırlayan avukat karar verir; çeviri yapılacaksa ekin onaylı örneğiyle çevirisinin birbirine açıkça bağlanması, hangi sayfanın hangi ekin karşılığı olduğunun görünmesi yararlıdır.
Yurt dışından başvuru: İçtüzük md. 63/1
İçtüzüğün 63/1. maddesine göre bireysel başvurular Mahkemeye şahsen yapılabileceği gibi diğer mahkemeler ya da yurt dışı temsilcilikler vasıtasıyla da yapılabilir. Yurt dışında yaşayan başvurucu formu bir Türk dış temsilciliğine teslim edebilir. Bu yol formun dilini değiştirmez: temsilciliğe verilen form da Türkçedir. Türkçe bilmeyen bir başvurucunun forma geçecek anlatımı ve imzalayacağı beyanları kendi dilinde görmek istemesi doğaldır; bu, formun yerine geçen değil, başvurucunun metni anlaması için hazırlanan ayrı bir çeviridir.
AİHM’in dil kuralıyla karıştırılmamalı
Anayasa Mahkemesi ile Avrupa İnsan Hakları Mahkemesinin dil kuralları birbirine benzetilmemelidir. AİHM’e başvuru Türkçe yapılabilirken Anayasa Mahkemesine başvuru yalnız Türkçe yapılabilir. İki mahkemeye sırayla gidilen dosyada Anayasa Mahkemesinin kararı, AİHM’e sunulan başvuruda iç hukuk yollarının tüketildiğini gösteren belge olarak kullanılır. Bu aşamada çeviri yön değiştirir: Türkçe karar İngilizceye ya da Fransızcaya çevrilir. AİHM başvurusunun dil ve ek kuralları Sınır ötesi dosyalar bölümünde ayrıca anlatılır.
Mahkemenin adresi
Anayasa Mahkemesinin kendi iletişim sayfasındaki adres şudur: “Ahlatlıbel Mahallesi İncek Şehit Savcı Mehmet Selim Kiraz Bulvarı No: 4 Posta Kodu: 06805 Çankaya / ANKARA”. Yargıtay da aynı bulvarda, farklı bir kapı numarasındadır; yabancı bir yazışmada iki kurumun adresi birbirine karıştırılmamalıdır. Çevirmen metni aktarır; hukuki görüş vermez, başvurunun sonucunu değerlendirmez, dilekçe yazmaz. Acte Tercüme bireysel başvuruya eklenecek yabancı dildeki belgeleri Türkçeye, Anayasa Mahkemesinin kararlarını İngilizceye ya da Fransızcaya çevirir.